Kısırlaştırma, kedi ve köpeklerde sık yapılan bir operasyondur. Operasyonun kendisi kadar evde geçen iyileşme dönemi de önemlidir. Aşağıdaki adımlar genel bir yol haritasıdır; operasyonu yapan veteriner hekimin size verdiği talimatlar her zaman önceliklidir.
Eve dönmeden önce hazırlık
- Sessiz, ılık ve zemini kaymayan bir dinlenme alanı hazırlayın.
- Kedinizin yüksek yerlere tırmanmasını zorlaştıracak şekilde alanı düzenleyin.
- Diğer evcil hayvanların ve küçük çocukların ilk günlerde hayvanınızı rahatsız etmemesini sağlayın.
- Size verilen ilaçları, kullanım talimatlarını ve kontrol randevusunun tarihini bir yere not edin.
İlk 24 saat
Anestezinin etkisi tamamen geçene kadar hayvanınız uykulu, dalgın ve dengesiz olabilir. Bu normaldir.
- Hayvanınızı dinlenme alanına alın ve sakin kalmasını sağlayın.
- Merdiven, koltuk ve yatak gibi yüksek yerlerden uzak tutun; dengesizken düşebilir.
- Tamamen uyandığında az miktarda su verin.
- Yemeği veteriner hekiminizin söylediği saatte ve normalden az miktarda verin. İlk akşam iştahsız olması sık görülür.
- Tek seferlik hafif bir kusma görülebilir; kusma tekrarlarsa hekiminizi arayın.
- Normalde dışarı çıkan kedi ve köpekleri bu dönemde mutlaka içeride tutun.
Yakalık veya koruyucu body
Hayvanlar dikişlerini yalayarak, ısırarak veya kaşıyarak açabilir ve yaraya enfeksiyon taşıyabilir. Bu nedenle koruyucu yakalık (huni) ya da ameliyat sonrası koruyucu body (tulum) kullanılması önerilir.
- Yakalığı veya body'yi, veteriner hekiminiz çıkarmanızı söyleyene kadar sürekli takılı tutun; bu süre genellikle dikiş kontrolüne kadar devam eder.
- Kısa bir süre bile korumasız bırakılan hayvan dikişlerine zarar verebilir.
- Mama ve su kaplarını, yakalıkla rahatça ulaşabileceği yükseklik ve genişlikte seçin.
- Yakalığın boyuna güvenli biçimde oturmasına ama nefes almayı ve yutkunmayı zorlaştırmamasına dikkat edin.
- Body kullanıyorsanız ıslanıp kirlenmediğini takip edin; kirlenirse nasıl değiştireceğinizi hekiminize danışın.
Pek çok hayvan ilk gün yakalığa itiraz eder, ancak çoğu birkaç gün içinde alışır. Sabırlı olun ve yakalığı “biraz rahatlasın” diye çıkarmayın.
2.–3. gün
- Hayvanınız genellikle daha uyanık ve iştahlı olur.
- Size verilen ağrı kesici ve diğer ilaçları yalnızca söylenen şekilde ve sürede verin.
- Kesi yerini sabah ve akşam kontrol edin (aşağıdaki listeye bakın).
- Kediler için kum kabını kolay ulaşılabilir bir yere koyun; hekiminiz önerirse toz yapmayan bir kum kullanın.
4.–10. gün: hareket kısıtlaması
Hayvanınız kendini iyi hissettikçe eski enerjisine dönmek isteyecektir. Ancak dikişler henüz tam iyileşmemiştir; bu dönemde aşırı hareket şişliğe, sıvı birikmesine veya dikişlerin açılmasına neden olabilir.
- Köpekler: Yalnızca tuvalet ihtiyacı için kısa, tasmalı yürüyüşler yapın. Koşma, atlama, merdiven inip çıkma, top oyunları ve diğer köpeklerle boğuşmaya izin vermeyin.
- Kediler: Evde tutun; yüksek dolaplara ve koltuklara atlamasını mümkün olduğunca engelleyin.
- Banyo yaptırmayın, yüzmeye götürmeyin ve kesi yerini ıslatmayın.
- Kesi yerine krem, kolonya, alkol veya başka bir şey sürmeyin; hekiminiz önermediyse temizlemeye çalışmayın.
- Enerjisini atması için koklama oyunları ve kısa, sakin zekâ oyunları iyi bir seçenektir.
Kesi yerini nasıl kontrol etmeli?
Kesi yerine günde iki kez, iyi bir ışıkta bakın. Mümkünse ilk gün bir fotoğraf çekin; sonraki günlerle karşılaştırmak değişiklikleri fark etmenizi kolaylaştırır.
Genellikle normal kabul edilenler
- İlk günlerde hafif kızarıklık ve hafif şişlik
- Kesi kenarlarında hafif morluk
- Erkeklerde torba bölgesinde hafif şişlik
Hekiminizi aramanızı gerektirenler
- Artan kızarıklık, şişlik veya dokunulduğunda sıcaklık
- İltihaplı, bulanık ya da kötü kokulu akıntı
- Durmayan kanama
- Dikişlerin açılması veya kesi kenarlarının ayrılması
- Kesi yerinin altında hızla büyüyen bir şişlik
Beslenme ve su
- Temiz su her zaman ulaşılabilir olsun.
- İyileşme döneminde mama türünü değiştirmeyin; ani değişiklikler mide ve bağırsak sorunlarına yol açabilir.
- Kısırlaştırma sonrası enerji ihtiyacı çoğu zaman azalır. Kilo almayı önlemek için uygun porsiyonu ve mama seçimini kontrol randevusunda konuşun.
Dikiş kontrolü
Veteriner hekiminiz genellikle operasyondan yaklaşık 10–14 gün sonrası için bir kontrol randevusu verir. Bu muayenede kesi yeri değerlendirilir; kullanılan dikiş tipine göre dikişler alınır ya da kendiliğinden eriyen dikişlerin durumu kontrol edilir. Yakalığın çıkarılması ve normal hareketlere dönüş genellikle bu kontrolden sonra planlanır.
Erkek hayvanlarda üreme yeteneği kısırlaştırmadan hemen sonra sona ermeyebilir. İlk haftalarda kısırlaştırılmamış dişilerle bir arada tutmayın. Hormonlara bağlı davranış değişikliklerinin oturması da zaman alabilir.
Ne zaman veterinere gitmeli?
Şu durumlarda aynı gün veteriner hekiminizi arayın:
- Kanama, iltihaplı akıntı veya açılan dikiş
- Tekrarlayan kusma veya ishal
- 24 saatten uzun süre hiç yememe ya da su içmeme
- Giderek artan halsizlik, durgunluk veya ayağa kalkmakta zorlanma
- Diş etlerinde solukluk
- Karın bölgesinde şişlik veya dokunulduğunda belirgin ağrı
- İdrar yapamama ya da idrar yaparken zorlanma
- Hızlı veya zorlu soluma
Kediniz veya köpeğiniz için kısırlaştırma operasyonu ya da operasyon sonrası bakım hakkında sorularınız varsa Karşıyaka'daki VetRise Veteriner Kliniği'ne danışabilirsiniz. Pazartesi–Cumartesi 09:30–19:30 arasında 0545 228 30 50 numaralı telefondan bize ulaşabilirsiniz.